مؤلف مجهول
64
تاريخ آل سلجوق در آناطولى ( فارسي )
باطنيان « 1 » به آن قلعه درآمذه مردم آن ولايت از دست او در عذاب بود [ ند ] . سلطان محمّد بن ملكشاه [ سر ] احمد بن عبد الملك عطاش بريد . كى پوستش را كند پر كاه كرد و پسرش را [ گ 10 ب ] نيز همچنان بر دار كرد سر هر دو را به بغداد فرستاد اندر سنهء احدى و خمسمايه . « 2 » سيف الدوله صدقة بن مزيد لشكر عظيم جمع كرد . ميان نيل و زرواميا ( ؟ ) ، لشكر آفاق نزد او جمع شد ولى با سلطان نيز لشكر بىكران بود و لشكر صدقة بن مزيد دهچندان بوذ از كرد و عرب اهبتى « 3 » عظيم و عدتى بسيار . برميمنه لشكر او دبيس و سعد بن حميد امير جيش او بوذ . بر مسيره با لشكر خفاجه آقسنقر برسقى « 4 » با لشكر واسط و پسرش بدران و سرخاب بن كيخسرو و احمد بيك و مودود بن آلتون تكين « 5 » و اذقبتى صفين « 6 » آراسته كردند و تركان در زير سپرها
--> بسپاريم . جواب فرستاد كه روزى دو ديگر تحمل كنيد تا اين سگ يعنى سلطان را از دست برگيريم . وى قصد داشت هنگامى كه سلطان قصد فصد كردن دارد او را با نيش زهرآلود فصد كند . اين خبر توسط زن وى كه به معشوق خود مىگفت به گوش شاه رسيد . اين امر باعث عداوت سلطان با وى شد و سلطان در الحاد سعد الملك آوجى با او هيچ شك نماند . او را با اتباعش كشت و هفته بعد قلعه را محاصره كرده و احمد عطاش را به رسوايى تمام به شهر آوردند و بكشتند . بندارى ، تاريخ سلسله سلجوقى ، ص 103 ، راوندى ، راحة الصدور و آية السرور ، صص 157 ، 156 ، شبانكارهاى ، مجمع الانساب صص 108 ، 127 - 126 . حسينى اخبار الدولة سلجوقيه ، ص 79 . ( 1 ) . اصل : باطينيان . ( 2 ) . 501 . ( 3 ) . اهبتى به معنى ساز و يراق . ( 4 ) . آقسنقر برسقى قسيم الدوله سيف الدين ابو سعيد برسقى غازى از امراى بزرگ سلجوقى كه در اواخر قرن 5 و اوايل 6 ه . ق در عراق و شام و ايران نزد سلاطين سلجوقى خصوصا سلطان محمد بن ملكشاه و پسرش سلطان محمود مقامات مهمى داشت . دشمنان او خاندان صدقة يعنى صدقة بن منصور بن دبيس بن مزيد اسدى ( از اميران مشهور شيعى جنوب عراق ) و نيز اسماعيليان و صليبيان بودند . برسقى در شعبان 498 ه . ق شحنهء عراق ، 508 ه . ق والى موصل ، 516 ه . ق مجددا شحنهء بغداد شد و دو سال بعد از اين مقام معزول گشت . در سال 519 ه . ق در جنگ با صليبان شكست خورد ، ازاينرو به حلب بازگشت . سرانجام در سال 520 ه . ق در مسجد جامع موصل به دست اسماعيليان كشته شد . علت مرگ او را تحريكات ابو القاسم در گزينى وزير سلطان محمود گفتهاند . ر . ك بندارى ، تاريخ سلسله سلجوقى ، ابن اثير ، الكامل . ( 5 ) . محمّد با انتصاب مستقيم غلام - فرماندارنى پىدرپى از جمله مودود بن آلتون تكين سعى در تثبيت اوضاع در موصل داشت . بندارى ، تاريخ سلسله سلجوقى ، ص 118 . ( 6 ) . اصل : صافين .